Lalki miały po kilka metrów, a bęben zrobił hałas. Uczniowie ZSP odwiedzili wystawę Makaty (zdjęcia)

Niecodzienna lekcja teatru odbyła się w środę, 17 września, w Galerii Sztuki Jatki przy ul. Pocztowej 12 w Ostrowi Mazowieckiej. Uczniowie i nauczyciele Zespołu Szkolno-Przedszkolnego odwiedzili wystawę "XXX-lecie Teatru Plastycznego Makata". Tym razem sztuki nie trzeba było oglądać wyłącznie zza szyby. Można było jej dotknąć, zmierzyć się z gigantycznymi postaciami, a nawet zagrać na wielkim bębnie.

Kurator z pierwszej ręki

Oprowadzanie kuratorskie po wystawie poprowadził Artur Lis - dyrektor artystyczny Teatru Plastycznego Makata, dyrektor Miejskiego i Gminnego Ośrodka Kultury w Łochowie oraz twórca Festiwalu Teatralnego Dionizje. To człowiek, który zna prezentowane eksponaty od początku ich istnienia - pamięta, jak powstawały, gdzie były wykorzystywane i jak działały podczas widowisk plenerowych w Polsce i Europie.

Gości w Galerii Sztuki Jatki powitała dyrektor MDK Ostrów Mazowiecka, Miłosława Skoczek-Śliwińska.

Artur Lis opowiadał uczniom o historii lalkarstwa i specyfice teatru ulicznego. Wyjaśniał, czym ta forma teatru różni się od przedstawień prezentowanych na tradycyjnej scenie oraz jak projektuje się lalkę, która ma być widoczna z odległości nawet stu metrów.

Nie zabrakło także informacji o technicznych aspektach powstawania teatralnych postaci - materiałach, konstrukcji, sposobach poruszania lalkami i mechanizmach animacji.

Bo w teatrze ulicznym sama forma nie wystarczy. Gigantyczna lalka musi "żyć" - poruszać się w odpowiedni sposób, reagować na ruch animatora i przyciągać uwagę widza, który spotyka ją często niespodziewanie na ulicy czy placu.

Dla uczniów była to możliwość poznania historii teatru nie z podręcznika, ale z opowieści człowieka, który przez lata uczestniczył w jego tworzeniu.

Dotykać, mierzyć, nawigować

Tego dnia w Galerii Sztuki Jatki obowiązywała nietypowa zasada: eksponatów można było dotykać.

Maski, kostiumy i elementy scenografii związane z trzydziestoletnią działalnością Teatru Plastycznego Makata znalazły się dosłownie na wyciągnięcie ręki. Uczniowie mogli sprawdzić, z jakich materiałów wykonano teatralne elementy, dotknąć tkanin i konstrukcji, a także przekonać się, jak wygląda kontakt z postaciami, które podczas widowisk plenerowych osiągają kilka metrów wysokości.

Niektórymi elementami można było również samodzielnie nawigować, odkrywając, jak działa mechanizm animacji.

To doświadczenie różniło się od typowego zwiedzania galerii. Zamiast jedynie patrzeć, uczniowie mogli dotknąć, sprawdzić i samodzielnie doświadczyć, jak powstaje teatr uliczny.

Bęben, który wszystko zmienił

Najwięcej emocji przyniósł jednak szybki kurs gry na gigantycznym bębnie.

Instrument wykorzystywany przez Teatr Plastyczny Makata podczas widowisk plenerowych trafił w ręce uczniów ZSP. W jednej chwili spokojna przestrzeń galerii wypełniła się rytmem i energią.

Dźwięk ogromnego bębna trudno było przeoczyć. Uczniowie mogli przekonać się, jak mocno muzyka i rytm wpływają na atmosferę przedstawienia i jak ważną rolę odgrywają w teatrze ulicznym.

Spotkanie podsumowała dyrektor MDK Ostrów Mazowiecka, Miłosława Skoczek-Śliwińska:

"Teatr uliczny zaczyna się od ciekawości. I właśnie to widziałam dziś w oczach uczniów, kiedy Artur Lis opowiadał o lalkach, kiedy dotykały kostiumów i kiedy po raz pierwszy usłyszały, co potrafi zrobić z człowiekiem dźwięk gigantycznego bębna. To jest coś, czego nie ma w żadnym podręczniku. I właśnie po to istnieje Galeria Sztuki Jatki".

Ostatnie dni wystawy

Wystawa "XXX-lecie Teatru Plastycznego Makata" jest dostępna w Galerii Sztuki Jatki do 25 września 2026 roku.

To ostatnie dni, by zobaczyć gigantyczne lalki, maski, kostiumy i elementy scenografii związane z trzema dekadami działalności jednego z najbardziej rozpoznawalnych polskich teatrów plenerowych.

Wstęp na wystawę jest bezpłatny. Galeria jest otwarta od wtorku do soboty w godz. 10:00-18:00. Grupy mogą umawiać wizyty pod numerem 664 115 516.

Wystawa została zorganizowana w ramach Festiwalu Teatralnego Dionizje 2026, współfinansowanego ze środków Samorządu Województwa Mazowieckiego. Projekt realizują MDK Ostrów Mazowiecka, Teatr Plastyczny Makata oraz Miejski i Gminny Ośrodek Kultury w Łochowie.

Festiwal objęty został Honorowym Patronatem Burmistrza Miasta Ostrów Mazowiecka Huberta Betlejewskiego.