Finanse pod kontrolą, mimo zadłużenia. Budżet gminy Małkinia Górna na 2026 rok przyjęty

Budżet gminy jest jednym z najważniejszych dokumentów finansowych samorządu, określającym zarówno zakres bieżącego funkcjonowania gminy, jak i skalę planowanych działań rozwojowych. Projekt uchwały budżetowej gminy Małkinia Górna na 2026 rok, przygotowany przez władze gminy i przedłożony radzie w ustawowym terminie, został opracowany w warunkach podwyższonej niepewności gospodarczej, przy uwzględnieniu aktualnych prognoz makroekonomicznych, zasad ostrożności finansowej oraz wieloletnich zobowiązań gminy.

Projekt łączy wysoki poziom wydatków majątkowych z dodatnim wynikiem operacyjnym oraz nadwyżką budżetową przeznaczoną na spłatę długu.

Podstawy prawne i tryb przygotowania budżetu

Projekt budżetu na 2026 rok został opracowany w oparciu o:
- dane Krajowego Biura Wyborczego
- informacje Ministerstwa Finansów dotyczące subwencji ogólnej oraz udziałów w podatkach PIT i CIT
- ustawę o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
- ustawę o finansach publicznych,
- ustawę o samorządzie gminnym,
- wskaźniki makroekonomiczne przyjęte do planowania budżetowego,
- zawiadomienia wojewody mazowieckiego o wysokości dotacji celowych.

Szeroka baza źródłowa pozwoliła na przygotowanie dokumentu spójnego, realistycznego i zgodnego z zasadą ostrożnego planowania finansowego.

Silna baza bieżąca i istotne wsparcie inwestycyjne

Planowane dochody gminy Małkinia Górna w 2026 roku wynoszą 88.564.308,05 zł. Ich struktura wskazuje na stabilną sytuację finansową samorządu, opartą głównie na dochodach bieżących, które stanowią podstawę bezpiecznego funkcjonowania gminy.

Dochody bieżące zaplanowano na poziomie 74.077.149,68 zł, co stanowi 83,64% dochodów ogółem. Z kolei dochody majątkowe wyniosą 14.487.158,37 zł, czyli 16,36% całości wpływów.

Najistotniejszym źródłem dochodów bieżących pozostają udziały w podatkach dochodowych stanowiących dochód budżetu państwa. W 2026 roku gmina otrzyma:
- 37.213.261 zł z tytułu udziału w podatku PIT,
- 579.765 zł z tytułu udziału w podatku CIT.

Znaczącą rolę odgrywa również subwencja ogólna, zaplanowana w wysokości 10.657.078 zł, a także dotacje celowe na zadania zlecone i własne, które łącznie wyniosą 5.729.019,68 zł.

Dochody majątkowe w dużej mierze związane są z realizacją projektów inwestycyjnych współfinansowanych ze środków zewnętrznych, w tym funduszy europejskich oraz Krajowego Planu Odbudowy. Środki umożliwią realizację kosztownych, wieloletnich zadań infrastrukturalnych, bez nadmiernego obciążania budżetu bieżącego.

Wysoki udział dochodów bieżących należy ocenić pozytywnie, ponieważ gwarantują stabilność finansową gminy i możliwość samodzielnego finansowania podstawowych zadań publicznych.

Wydatki, czyli priorytety i kierunki działań

Planowane wydatki ogółem na 2026 rok wynoszą 87.938.281,35 zł, co oznacza, że są one niższe od dochodów, a budżet zamyka się nadwyżką.

Wydatki bieżące zaplanowano na poziomie 70.240.720,08 zł. Największą ich część stanowią wynagrodzenia wraz z pochodnymi, co jest konsekwencją utrzymywania sieci placówek oświatowych, jednostek pomocy społecznej, instytucji kultury oraz aparatu administracyjnego. W budżecie szczegółowo opisano również wydatki na dotacje bieżące, świadczenia społeczne oraz koszty obsługi zadłużenia.

Z uzasadnienia projektu wynika, że w zakresie wydatków bieżących przyjęto zasadę maksymalnego ograniczania wzrostu kosztów, przy jednoczesnym zapewnieniu ciągłości realizacji zadań własnych gminy.

Wydatki majątkowe w 2026 roku zaplanowano w wysokości 17.697.561,27 zł i to one stanowią najbardziej rozbudowaną część projektu budżetu. Największe nakłady inwestycyjne skierowano na rozwój infrastruktury technicznej, w szczególności wodociągowej, sanitarnej i drogowej.

Znaczną część środków przeznaczono na modernizację stacji uzdatniania wody oraz wymianę sieci wodociągowej w Rostkach Wielkich, co ma zabezpieczyć dostawy wody oraz ograniczyć straty w sieci. Równolegle zaplanowano rozbudowę sieci wodociągowej w miejscowościach Glina i Klukowo, a także przygotowanie dokumentacji projektowej dla kolejnych zadań kanalizacyjnych i modernizacyjnych.

W obszarze transportu i łączności kluczową inwestycją jest budowa drogi gminnej w Małkini Górnej, łączącej ul. Kościelną z Ostrowską. Zadanie, o wartości przekraczającej 5,5 mln zł, ma strategiczne znaczenie dla układu komunikacyjnego miejscowości, szczególnie przy planowanej przebudowie drogi województkiej nr 627, gdzie ma powstać rondo.

Oprócz tego w budżecie ujęto budowę drogi relacji Glina - Sumiężne, liczne remonty dróg gminnych w poszczególnych sołectwach, a także realizację chodników w Małkini Górnej, Małkini Dolnej oraz Błędnicy. Dokument rozpisuje każdą z inwestycji, wskazując konkretne kwoty, zakres prac oraz źródła finansowania. Uwzględniono również pomoc finansową dla powiatu ostrowskiego na rozbudowę drogi powiatowej nr 2636W w miejscowości Kiełczew.

Inwestycje społeczne

Istotne miejsce w budżecie zajmują także inwestycje społeczne, w szczególności związane z polityką rodzinną i opieką nad dziećmi do lat 3. Znaczące środki przeznaczono na funkcjonowanie i rozwój systemu opieki żłobkowej, co jest odpowiedzią na potrzeby demograficzne i społeczne mieszkańców gminy.

W dziale "Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego" zaplanowano środki na ochronę zabytków, w tym zadania finansowane z Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 w ramach Rządowego Programu Odbudowy Zabytków. Choć kwotowo jest to mniejsza część budżetu inwestycyjnego, zadania mają duże znaczenie kulturowe, szczególnie dla miejscowości o bogatej historii, takich jak Prostyń.

Kredyty, zadłużenie i opinia Regionalnej Izby Obrachunkowej

Całość budżetu zamyka się dodatnim wynikiem, co wprost wskazuje, że gmina nie planuje finansowania bieżącej działalności długiem. Nadwyżka budżetowa w wysokości ponad 626 tys. zł została przeznaczona na spłatę wcześniej zaciągniętych kredytów.

Projekt budżetu przewiduje zaciągnięcie kredytu w wysokości 2.125.665,30 zł, który zostanie przeznaczony wyłącznie na spłatę wcześniej zaciągniętych zobowiązań. Zadłużenie gminy na koniec 2026 roku ma wynieść 32.789.460,46 zł i - jak wskazano w opinii Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie - mieści się w granicach dopuszczalnych wskaźników ustawowych. RIO pozytywnie oceniła projekt budżetu, zgłaszając jedynie uwagi o charakterze typowo redakcyjnym, bo w dokumencie znajdują się błędy.

Przebieg sesji budżetowej i przyjęcie uchwały

Podczas XXIV sesji Rady Gminy Małkinia Górna, która odbyła się 18 grudnia 2025, projekt budżetu był przedmiotem szczegółowej analizy. Projekt nie przyniósł większych dyskusji, a jedynie zapytania o kilka inwestycji wpisanych, jak i nie wpisanych w dokument.

Ostateczne radni przyjęli budżet zdecydowaną większością głosów: 12 radnych opowiedziało się "za", 1 osoba wstrzymała się od głosu, a 2 radnych było nieobecnych.

Źródło zdjęcia: UG Małkinia Górna