Tarcza Wschód przyspiesza. Granica wchodzi w fazę twardych zabezpieczeń (zdjęcia)

Program Tarcza Wschód to największe w historii Polski przedsięwzięcie służące wzmocnieniu bezpieczeństwa wschodniej granicy Rzeczypospolitej oraz wschodniej flanki NATO. Projekt przeszedł od etapu planowania do fazy intensywnej realizacji, łącząc działania infrastrukturalne, inżynieryjne, technologiczne i prawne ze współpracą międzynarodową. Wyniki osiągnięte w 2025 roku pokazują systematyczny wzrost zdolności obronnych państwa oraz odporności terenów przygranicznych, a plany na obecny rok zakładają wyraźne przyspieszenie prac.

Najbardziej widoczny jest komponent kontrmobilności i infrastruktury inżynieryjnej. W 2025 roku zabezpieczono inżynieryjnie łącznie 60 km granicy: ok. 10 km poprzez rozbudowę elementów linearnych oraz 50 km dzięki asortymentowi do szybkiego blokowania, zgromadzonemu w 13 składach materiałowych. Wzmocniono też przejścia graniczne: zablokowano 5, a kolejne 12 przygotowano do zablokowania (drogowe i kolejowe). W obecnym roku planowane jest zabezpieczenie ponad 200 km granicy, a łącznie do końca 2026 roku blisko 260 km, przy docelowych 37 składach materiałowych, co ma objąć ponad 38% długości granicy na kierunku programu.

Realizacja inwestycji wymaga równolegle pozyskiwania gruntów. W 2025 roku pozyskano 38 nieruchomości pod rozbudowę linearną, natomiast w kolejnych działaniach skala ma być znacznie większa: plan zakłada pozyskanie 150 nieruchomości w 52 lokalizacjach oraz dodatkowo 45 działek z zasobów KOWR pod rozbudowę 19 miejsc składowania. W proces włączane są także propozycje samorządów i Lasów Państwowych, szczególnie dla terenów położonych do 15 km od granicy.

Istotnym wyróżnikiem programu są nowe technologie i przyspieszenie budowy infrastruktury. W 2025 r. wojsko pozyskało dwa zestawy Ultimate Building Machine, wdrożone w Inowrocławiu i Jarocinie, po szkoleniach praktycznych powstały dwa garaże. W 2026 r. planowane są kolejne obiekty szkoleniowe, a następnie pierwsze garaże w technologii UBM w jednostkach wojsk operacyjnych. Rozważane jest też pozyskanie dwóch kolejnych zestawów. Równolegle Wojskowa Akademia Techniczna wypracowała rozwiązania konstrukcyjne zwiększające odporność obiektów m. in. na lekkie i średnie drony oraz pociski moździerzowe 120 mm, które mają trafić do katalogu obiektów powtarzalnych.

Program obejmuje również łączność i bezpieczeństwo cyfrowe: w 2025 r. uruchomiono siedem nowych stacji BTS, a dzięki optymalizacji częstotliwości planowany jest wzrost zasięgu sieci na obszarze programu z 89% do 95%. W 2026 roku ma dojść budowa kolejnych kilkunastu stacji. Równocześnie wzmacniane są zdolności bojowe poprzez pozyskiwanie systemów rozpoznania i rażenia, w tym prace nad systemem przeciwlotniczym do zwalczania BSP (SAN) oraz realizowane zakupy m. in. BAOBAB-K/G, FlyEye i GLADIUS. Duże znaczenie ma współpraca międzynarodowa, zwłaszcza z państwami bałtyckimi i Finlandią (Baltic Defense Line) oraz z Wielką Brytanią, Niemcami i Stanami Zjednoczonymi. Od połowy 2026 roku planowane jest włączenie wojsk sojuszniczych do rozbudowy infrastruktury inżynieryjnej.

Finansowo w ub. r. MON zaangażował ponad 870 mln zł (zobowiązania z umów, bez środków UE), a na 2026 rok przewidziano ok. 500 mln zł z budżetu państwa, przy oczekiwaniu na decyzje UE dotyczące instrumentu SAFE, gdzie 26 z 139 polskich projektów dotyczy Tarczy Wschód. Ważnym impulsem stała się specustawa o inwestycjach w obronność, której pełne wdrożenie ma nastąpić w 2026 roku, a program wpisuje się także w ochronę ludności (w tym rozwój zabezpieczenia medycznego) oraz "Zieloną Tarczę Wschód" - projekty odtwarzania mokradeł i torfowisk łączące cele obronne i środowiskowe, z planowanymi nakładami ok. 120 mln zł.

Źródło zdjęć: SG WP